Arch.Uth Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Arch.Uth UTH.gr English
ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΙV-VI Ζ: ΠΑΡΑΣΙΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΕΝΔΙΑΜΕΣΟ. Έκτακτες επεμβάσεις μέσα/πάνω/κάτω/δίπλα σε ενδιάμεσους χώρους
ΑΣ1507, ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ,
Αρχ. Σύνθεση Υποχρεωτική με επιλογή στο εξαμ. 6, 8, ECTS: 12

(…)  Oρόλος (των παρασίτων) είναι διερευνητικός, εγκαινιάζοντας μία νέα περιοχή, θέτοντας καίριες ερωτήσεις καθώς η αρχιτεκτονική αντιμετωπίζει τις νέες πολύπλοκες συνθήκες κατοίκησης, και δείχνοντας ότι η αρχιτεκτονική μπορεί να συμμετέχει ενεργά στις αλλαγές αυτές και όχι απλά να τις εκφράσει postfacto.Lebbeus Woods, The Storm and the Fall, 2004

(…). Η συμβίωση κατέστη δυνατή αναγνωρίζοντας ευλαβικά την ιερή ζώνη μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών, αντίθετων παραγόντων, διαφορετικών στοιχείων, μεταξύ των άκρων της δυϊστικής αντίθεσης(…) Ο δεύτερος αναγκαίος όρος δημιουργίας μιας συμβιωτικής σχέσης είναι η παρουσία του ενδιάμεσου χώρου. Ο χώρος αυτός είναι ζωτικής σημασίας γιατί επιτρέπει στα αντίθετα στοιχεία του ζεύγους των συμβιόντων να εναρμονίζονται με τους κοινούς κανόνες, να κατανοούν το ένα το άλλο. Ο ενδιάμεσος χώρος δεν υπάρχει ως ένα σαφές στοιχείο. Είναι ένα τρομερά ρευστό και δυναμικό διάστημα, η ύπαρξη του οποίου, προάγει μία δυναμική και ζωντανή συμβιωτική σχέση που ενσωματώνει, την χρήσιμη για την οριοθέτηση της έννοιας, αντίθεση. Κurokawa, Κisho: the philosophy of symbiosis. 1997, κεφ. 1

Η έννοια του παρασιτισμού θέτει μια συμβιωτική σχέση με τον υφιστάμενο χώρο και τα υφιστάμενα όρια: προσωρινές ή ημιμόνιμες εγκαταστάσεις που επιβιώνουν και ευδοκιμούν σε ενδιάμεσες περιοχές, ως οργανισμοί που ενσωματώνονται σε υπάρχουσες δομές και υπολειμματικούς χώρους προκαλώντας κριτικούς αναστοχασμούς και μετα-ερμηνείες. Μέσα από ένα πλαίσιο κριτικής θεωρίας και πειραματικού σχεδιασμού, το μάθημα διερευνά τον παρασιτισμό ως μορφή χωρικής προσαρμογής μεταξύ ορίων, όπου κατασκευές (π.χ. ελαφριές κατασκευές από μέταλλο ή ξύλο, μεμβράνες, ξύλινες πλατφόρμες ή αναρτημένους κήπους) επαναπροσδιορίζουν τη σχέση μεταξύ υλικών και άυλων στοιχείων, φυσικών και ανθρωπογενών, δημόσιου και ιδιωτικού, τεχνολογίας και παράδοσης, της τυπικής και της ανεπίσημης χρήσης. Οι επεμβάσεις έχουν ως στόχο τη διερεύνηση του ενδιάμεσου ως χώρο δυναμικών σχέσεων, εν εξελίξει και εν δυνάμει μεταβάσεων, ορίζοντας αναγκαίες χρήσεις.


Cite de la Mode et du Design, Παρισι


Parasites, Las Palmas warehouse, Rotterdam


Carol Bove at Maccarone, NYC

 

ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Στόχος του μαθήματος είναι η ενθάρρυνση δημιουργικότητας, ο πειραματισμός, η εξέλιξη των θεωρητικών και πρακτικών δεξιοτήτων κατά την ανάλυση υπαρχουσών και δεδομένων καταστάσεων, μέσω κατανόησης της πολυπλοκότητας του αστικού φαινομένου και των αλληλοεξαρτώμενων σχεσιακών δομών που το χαρακτηρίζουν.

Στόχος είναι να καλλιεργηθούν οι ικανότητες παρατήρησης, αναζήτησης, σύνθεσης, ανάλυσης, η κριτική, δημιουργική, διερευνητική σκέψη, ο αυτόνομος αλλά και ο συλλογικός τρόπος δουλειάς.

Επίσης, η ανάπτυξη γνώσεων, η εξέλιξη των θεωρητικών και πρακτικών δεξιοτήτων, η ανάπτυξη κριτικού και συνθετικού πνεύματος.

Επιδιώκεται η κατανόηση των επιμέρους πτυχών της συνθετικής διαδικασίας.

Γενικές ικανότητες που αποσκοπεί το μάθημα:
• Κριτική σκέψη, Διατύπωση ερωτημάτων αφηρημένες ιδέες και εννοιολογικές αρχές οι οποίες οδηγούν σε συμπεράσματα.
• Σύνταξη και διαμόρφωση ενός προγράμματος με προσωπική πρωτοβουλία
• Έρευνα - Εφαρμογή γνώσης και έρευνας στη συνθετική διαδικασία
• Πειραματισμός
• Αναπαραστάσεις - αποτύπωση κεντρικής ιδέας με διάφορα μέσα
• Ανάγνωση του τόπου, συσχέτιση με αυτόν - Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
• Υλικά- διερεύνηση και επίγνωση περιβαλλοντικών επιπτώσεων, επανάχρησης, ανακύκλωσης αλλά και των αρχών συναρμολόγησης και εφαρμογής.
• Συνεργασία - ανταλλαγή, αυτοκριτική, Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον 
• Παράγωγή νέων ερευνητικών ιδεών. Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
• Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις- Λήψη αποφάσεων

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

(…) (…) O θεωρητικός Ανρί Λεφέβρ τονίζει: «Το να σκεφτούμε σχετικά με την πόλη είναι να συγκρατήσουμε και να διατηρήσουμε τις αλληλοσυγκρουόμενες πλευρές της: περιορισμούς και δυνατότητες, γαλήνη και βία, συναντήσεις και μοναξιά, συγκεντρώσεις και αποχωρισμούς, το τετριμμένο και το ποιητικό, την ανελέητη λειτουργιοκρατία και τον αναπάντεχο αυτοσχεδιασμό». H πόλη μπορεί λοιπόν να διαβαστεί σαν ένα κείμενο του οποίου την σύνθετη φύση πρέπει να αναγνωρίσουμε και με το οποίο διαπραγματευόμαστε σε καθημερινή βάση για να μπορέσουμε να ενώσουμε τη ζωή μέσα στο σπίτι με τη ζωή μας έξω από αυτό.

Χιώτης, Θ. (2012) Πραγματικές πόλεις: Διαβάζοντας τις Αόρατες Πόλεις του 'Ιταλο Καλβίνο'. Κείμενο στο πλαίσιο του προγράμματος της Σχολής Ανθρωπιστικών Σπουδών του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου «Ανάπτυξη σύγχρονης μεθοδολογίας για τη διδασκαλία της λογοτεχνίας σε πλαίσιο Ανοικτής και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης»

Κάθε άτομο ή ομάδα θα πρέπει να δημιουργήσει το δικό της σενάριο σχετικά με το/τα σημεία επέμβασης, εστιάζοντας σε μέρη όπου αναγνωρίζουν εκφάνσεις του Ενδιάμεσου. Οι ενδιάμεσοι χώροι που θα επιλεγούν δύνανται να συσχετιστούν με υπάρχοντα ή εγκαταλελειμμένα κτίρια, σταθμούς μεταφοράς, γιαπιά σε αναμονή, ημιδιαμορφωμένους χώρους, βιομηχανικά υπολείμματα, δώματα, μεσοτοιχίες, ακάλυπτους χώρους.

Κάθε άτομο/ομάδα θα επιλέξει μια θεματική ως ιεραρχικά βασικό συνθετικό άξονα που θα διαμορφώσει την παρέμβασή της και θα αφορά την ανάπτυξη υβριδικών σχέσεων  μεταξύ διπόλων (πχ(κενό/πλήρες, δημόσιο/ιδιωτικό, φυσικό/ανθρωπογενές κλπ)

Κάθε πρόταση οφείλει να αντιμετωπίζει χωρικές καταστάσεις κλειστών, ημιυπαίθριων, ανοιχτών χώρων και των μεταβάσεων μεταξύ τους.  

Μέσα από ελαστικές, ευέλικτες και ελαφριές σχεσιακές δομές - επεμβάσεις, που αναδύονται εκτάκτως, στοχεύουμε να μετατρέψουμε τα αδρανή ενδιάμεσα σημεία της πόλης σε συστήματα και οργανισμούς. Δρώντας παρασιτικά, οι κατασκευές αυτές θα τρέφονται εν μέρει από τις ιδιότητες του Ενδιάμεσου χώρου, θα αγκιστρώνονται στο υφιστάμενο, έχοντας τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει τα δίκτυά του.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Ζητήματα στα οποία θα πρέπει να απαντάει δημιουργικά η πρόταση:

  • Ένταξη στην περιοχή μελέτης, ανάγνωση, ιδιότητες και ερμηνείες του Ενδιάμεσου
  • Εννοιολογικό πλαίσιο 
  • Σύνδεση με το υφιστάμενο
  • Ανταπόκριση στις ανάγκες χρηστών
  • Μεταβάσεις - αλληλεπίδραση μεταξύ καταστάσεων/σχέσεων
  • Τεχνολογία και βιωσιμότητα

Η διερεύνηση του σχεδιασμού της αρχιτεκτονικής πρότασης θα πραγματοποιηθεί μέσω  σκίτσων, διαγραμμάτων, σχεδίων, κολάζ και προπλασμάτων. Ενθαρρύνεται η χρήση ψηφιακών μέσων κατά τη διαδικασία της συνθετικής σκέψης και του πειραματισμού.

Πρέπει να παραχθούν διαφορετικοί τύποι προπλασμάτων, συμπεριλαμβανομένων εννοιολογικών, διαγραμματικών και ογκοπλαστικών.

Θα αξιολογηθεί η διαδικασία της συνθετικής σκέψης, σε συνέργεια με την μεθοδολογική συνέπεια και συσχέτιση με θεωρητικές έννοιες και ο πειραματισμός.

ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ

ενδιάμεσος χώρος, σχεσιακές δομές, παράσιτο, υβρίδιο, συστημική σκέψη, προσωρινότητα, προσαρμοστικότητα, ευελιξία