Η διπλωματική εργασία με τίτλο «Μια αυτοματοποιημένη προσέγγιση για την κατοίκηση» εκπονήθηκε κατά την διάρκεια του ακαδημαϊκού έτους 2024-2025, από τον φοιτητή Απόστολο Μαρδύρη, υπό την επίβλεψη του καθηγητή Βασίλη Μπουρδάκη.
Στην συγκεκριμένη διπλωματική εργασία παρουσιάζεται μια μεθοδολογία που μπορεί να παράξει σχεδιαστικές λύσεις, σε κλίμακα κατοικίας και masterplan, για προβλήματα που αφορούν συγκροτήματα κατοικιών οργανωμένης δόμησης. Η Ελεγχόμενη Δομή Προσωρινής Φιλοξενίας Αιτούντων Άσυλο Καβάλας (Στρατόπεδο Ασημακοπούλου) αποτελεί ιδανική περίπτωση εφαρμογής μιας αυτοματοποιημένης μεθοδολογίας σχεδιασμού, καθώς αποτέλεσε λύση σε ένα ξαφνικό κύμα προσφύγων που κατέφθασαν κατά χιλιάδες στο λιμάνι της Καβάλας την περίοδο 2015-2016 και από τότε συνεχίζει να λειτουργεί φιλοξενώντας μικρότερο αριθμό προσφύγων. Η μεταβολή των αναγκών τέτοιων δομών με την πάροδο του χρόνου δίνει την ευκαιρία σε αυτοματοποιημένες μεθοδολογίες να συνεισφέρουν ουσιαστικά, προσφέροντας αποδοτικότερες λύσεις. Συνεπώς, κρίνεται απαραίτητο να διερευνηθούν περιπτώσεις όπως αυτή, με σκοπό όχι μόνο την ομαλή και αποδοτική λειτουργία τους, αλλά και την οργανωμένη αντιμετώπιση μιας νέας προσφυγικής κρίσης.
Πραγματοποιείται η ανάλυση μιας βάσης δεδομένων που αποτελείται από οικισμούς του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας (ΟΕΚ) και με αυτοματοποιημένες προσεγγίσεις παράγονται σχέδια προσαρμοσμένα στις σύγχρονες απαιτήσεις κατοίκησης. Η ανάλυση βασίζεται στην διδακτορική διατριβή της Δρ. Σοφίας Γκουβούση με τίτλο «Συγκροτήματα κατοικιών οργανωμένης δόμησης στην Ελλάδα. Δυνατότητες και προοπτικές αναβάθμισης των οικισμών του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας» και περιλαμβάνονται οι ανάγκες κατοίκησης για την εκάστοτε περίπτωση, καθώς και η κατηγοριοποίηση των τυπολογιών και μοτίβων που εμφανίζονται στα σχέδια που χρησιμοποιούνται ως βάση δεδομένων. Στόχος είναι με την χρήση των ShapeGrammarsνα δημιουργηθούν σχηματικοί κανόνες μέσω των οποίων παράγεται το σχεδιαστικό αποτέλεσμα. Η αυτοματοποίηση αυτής της διαδικασίας προσφέρει την δυνατότητα του ευκολότερου πειραματισμού και της παραγωγής αποτελεσμάτων που προσφέρουν λύσεις σε διαφορετικά σενάρια κατοίκησης όσο αφορά την κλίμακα και το κτιριολογικό πρόγραμμα. Χρησιμοποιώντας μια υπολογιστική προσέγγιση όπως τα Shape Grammars αντιμετωπίζονται σύνθετα σχεδιαστικά προβλήματα με τρόπο που αποτρέπει την στιλιστικά καθοδηγούμενη μορφολογική γλώσσα. Παράγονται, δηλαδή, σχεδιαστικά αποτελέσματα με σκοπό την αποδοτικότερη λύση στο πρόβλημα με έμφαση στην λειτουργικότητα και τις ανάγκες των κατοίκων.
Λέξεις κλειδιά: Shape Grammars, υπολογιστικός σχεδιασμός, τυπολογίες, κατοικία, δομή φιλοξενίας